1067 yılında Bağdat'ta Dicle kenarında kurulan Nizâmiye Medresesi, dünya eğitim tarihinde öğrencilerin barınma, yemek ve harçlık ihtiyaçlarının vakıf gelirleriyle tamamen ücretsiz karşılandığı ilk kurumsal üniversite kampüsüdür. Selçuklu Veziri Nizâmülmülk tarafından planlanan bu kurumlar, İslâm dünyasında entelektüel dirilişin merkezi olmuştur.
1. Tam Donanımlı Kampüs ve Burslu Üniversite Modeli
Nizâmiyeler öncesinde eğitim çoğunlukla cami halkalarında ve hususî meclislerde veriliyordu. Nizâmiye Medreseleri ile birlikte; derslikler, talebe odaları, geniş kütüphaneler, aşevleri ve hamamlar tek bir mimarî ve kurumsal çatı altında toplandı. Sosyo-ekonomik durumu ne olursa olsun kabiliyetli her gence ilim tahsil etme imkânı tanındı.
2. 'İcâzetnâme' Geleneği: Modern Diplomanın Aslı
Bugünkü üniversite diplomalarının kökeni olan İcâzetnâme, yalnızca bir kurumun değil; bizzat dersi okutan allâme müderrisin talebesine verdiği liyakat ve öğretme ehliyeti belgesiydi. İcâzet metninde talebenin okuduğu kitaplar, münazara kabiliyeti ve hocanın kendi hocaları üzerinden Peygamber Efendimiz'e (s.a.v.) kadar uzanan ilmî isnad zinciri zikredilirdi.
Sonuç: Gazzâlî ve İlmin Haysiyeti
Bağdat Nizâmiye Medresesi'nin başmüderrisliğine henüz 33 yaşındayken getirilen İmâm Gazzâlî, yüzlerce âlimin önünde ders vererek ilmin vakarını ve haysiyetini en üst makama taşımıştır. Nizâmiye modeli, daha sonra Avrupa'da kurulan Napoli, Bologna ve Paris üniversitelerinin kolej teşkilatlanmasına model teşkil etmiştir.
Sosyal Medya Kartı Oluşturucu 1000x1000 PNG